Ecologische momentopname en gepersonaliseerde statistische modellen in interventies voor middelengebruik: Verbetering van de communicatie tussen cliënt en psycholoog en van de resultaten.

Mensen met problemen met middelengebruik verschillen in de mechanismen die het middelengebruik uitlokken en in stand houden. Daarom is het nodig om gepersonaliseerde mechanismen te begrijpen om deze tijdens de behandeling te bespreken en passende strategieën te kiezen om het middelengebruikgedrag te veranderen. In dit project willen we gepersonaliseerde ecologische momentopnames (EMA) en afgeleide statistische modellen gebruiken om psychologen en hun cliënten te helpen begrijpen hoe middelengebruik werkt in het dagelijks leven van elke cliënt. Cliënten kunnen meerdere keren per dag en gedurende meerdere dagen gepersonaliseerde vragen beantwoorden op hun smartphone. Vervolgens kunnen de psychologen in samenwerking met de onderzoeker deze gegevens gebruiken om gepersonaliseerde beschrijvende statistieken (bijv. trends van stemming en middelengebruik in de loop van de tijd) en inferentiële statistieken (gepersonaliseerde netwerken) te genereren. Gepersonaliseerde netwerken maken het mogelijk om te visualiseren hoe verschillende factoren in het dagelijks leven van een cliënt elkaar op een bepaald moment of in de loop van de tijd beïnvloeden, waardoor ze bijzonder veelbelovend zijn om gepersonaliseerde mechanismen van middelengebruik te begrijpen. De gegenereerde gepersonaliseerde netwerken en andere statistieken kunnen vervolgens worden gebruikt binnen psycholoog-cliëntsessies om gepersonaliseerde triggers en gevolgen van middelengebruik en beschermende factoren te bespreken. We verwachten dat dit hulpmiddel de communicatie tussen psycholoog en cliënt en de resultaten van interventies zal verbeteren.

Als onderdeel van dit project hebben we eerst simulatiestudies uitgevoerd om de haalbaarheid te testen van het betrouwbaar schatten van gepersonaliseerde netwerken met de gegevens van één cliënt. In een tweede fase ontwikkelden we een gepersonaliseerde EMA-module en een applicatie om gepersonaliseerde statistieken te schatten, en we voerden een proof-of-principle studie uit waarbij we dit gebruikten met één deelnemer met cannabisgebruiksproblemen en één psycholoog. We testen ons instrument nu in een preklinische populatie van jongvolwassenen die hulp willen bij het stoppen of verminderen van hun cannabisgebruik en die een korte interventie krijgen van getrainde psychologie stagiaires. We richten ons op (1) het onderzoeken van de haalbaarheid van ons hulpmiddel door middel van semigestructureerde interviews gebaseerd op het uitgebreide technologie-acceptatiemodel, (2) het onderzoeken van de voorlopige effecten van ons hulpmiddel op de communicatie tussen deelnemer en psychologieassistent, en (3) het onderzoeken van de voorlopige effecten van ons hulpmiddel op middelengebruik en psychische gezondheidsuitkomsten. We plannen toekomstige studies in een klinische setting met patiënten die gediagnosticeerd zijn met stoornissen in middelengebruik. Dit project wordt uitgevoerd in samenwerking met de afdeling Psychologie.

Onderzoeksteam:                       

Status: Lopend sinds 01/02/2020

Financiering: Center for Urban Mental Health, dat deel uitmaakt van de Universiteit van Amsterdam